Is mijn Mac gehackt? Zo controleer je het, en dit doe je eraan

Gehackt, besmet of oplichting?

Wat op hacken lijkt, is meestal een van drie verschillende dingen, elk met een eigen oplossing:

• Oplichting: een pop-up in je browser, of een e-mail die zegt dat je Mac is gehackt of dat je via je camera bent gefilmd. Er is niets op je Mac veranderd. Zie de oplichting met “Apple Security Alert”; een e-mail die om betaling in bitcoin vraagt is sextortion, en het juiste antwoord is die te verwijderen.
• Malware of adware: een gewijzigde startpagina of zoekmachine, advertenties waar die er eerst niet waren, apps die je niet hebt geïnstalleerd. Zie malware van een Mac verwijderen.
• Een gehackt account: meldingen over aanmeldingen, e-mails om je wachtwoord opnieuw in te stellen die je niet hebt aangevraagd, berichten die uit jouw naam zijn verstuurd. Iemand heeft je wachtwoord, maar niet per se je Mac. Begin met stap 6 hieronder.

Dat iemand echt een Mac bedient, komt het minst vaak voor. Het begint meestal met een app voor ondersteuning op afstand die tijdens een nep-helpdeskgesprek is geïnstalleerd, of met iemand die de Mac in handen heeft gehad.

Tekenen dat iemand toegang heeft tot je Mac

• De aanwijzer beweegt, vensters gaan open of er wordt tekst getypt terwijl jij dat niet doet.
• Een app voor bediening op afstand, zoals AnyDesk, TeamViewer of een tool voor schermdeling, die je niet hebt geïnstalleerd, of die iemand je tijdens een telefoongesprek liet installeren.
• Een gebruikersaccount in Gebruikers en groepen dat je niet hebt aangemaakt, of je wachtwoord werkt ineens niet meer.
• Het groene cameralampje of de oranje microfoonstip verschijnt terwijl geen enkele app die je hebt geopend ze zou moeten gebruiken.
• Instellingen die terugspringen nadat je ze hebt hersteld, zoals een firewall die weer uit staat of een profiel dat je niet kunt verwijderen.

1. Verbreek de internetverbinding

Zet wifi uit of trek de kabel eruit voordat je begint. Bediening op afstand en het uploaden van gegevens stoppen dan, en wie er verbonden is, kan niet meekijken met wat je controleert of het ongedaan maken. Zet de verbinding pas weer aan als je hem nodig hebt, bijvoorbeeld om aan het eind je wachtwoorden te wijzigen.

2. Zet externe toegang uit

Open Systeeminstellingen › Algemeen › Delen. Zet alles uit wat je zelf niet gebruikt, vooral Schermdeling, Extern beheer, Extern inloggen, Bestandsdeling en Externe Apple events. Met Extern inloggen kan iedereen die het wachtwoord van een account kent via het netwerk opdrachten op je Mac uitvoeren.

Zoek daarna in Programma's naar apps voor bediening op afstand, zoals AnyDesk, TeamViewer, Splashtop, ConnectWise of RustDesk. Heb je er een niet zelf om een bekende reden geïnstalleerd, stop hem dan en verwijder hem, samen met de bijbehorende hulpprogramma's; zie apps volledig verwijderen.

3. Controleer de gebruikersaccounts

Open Systeeminstellingen › Gebruikers en groepen. Elk account in de lijst kan op de Mac inloggen, en een Beheerder kan er alles aan veranderen. Verwijder accounts die je niet hebt aangemaakt en zorg dat alleen jij beheerder bent. Wijzig daarna je eigen Mac-wachtwoord met Wijzig wachtwoord, voor het geval iemand het oude kent.

4. Controleer welke apps de Mac kunnen bekijken of bedienen

Open Systeeminstellingen › Privacy en beveiliging en loop deze lijsten na. Zet elke app die je niet herkent of niet meer gebruikt uit, of verwijder hem met de knop −:

• Toegankelijkheid: de app kan je Mac bedienen en voor je klikken en typen.
• Scherm- en systeemaudio-opname: de app kan alles zien wat er op je scherm staat.
• Invoer vastleggen: de app kan lezen wat je typt, wachtwoorden inbegrepen.
• Volledige schijftoegang, Camera en Microfoon.

Zolang een microfoon in gebruik is, staat er een oranje stip in de menubalk; de camera heeft zijn groene lampje. Open Bedieningspaneel om te zien welke app ze gebruikt, of het laatst heeft gebruikt.

5. Controleer wat er met je Mac opstart

Alles wat toegang wil houden, moet zichzelf na een herstart opnieuw starten. Controleer Systeeminstellingen › Algemeen › Inlogonderdelen en extensies en de mappen met launch agents, zoals beschreven in malware van een Mac verwijderen, en verwijder onder Algemeen › Apparaatbeheer profielen die je niet hebt geïnstalleerd. Voer daarna een malwarescan uit.

6. Controleer je accounts, vanaf een ander apparaat

1. Apple Account: kijk op account.apple.com, of in Systeeminstellingen onder je naam, bij Apparaten. Verwijder apparaten die niet van jou zijn en wijzig daarna het wachtwoord. Heeft iemand anders het, dan kan diegene je iCloud-foto's, berichten en back-ups zien, en je apparaten vergrendelen met Zoek mijn.
2. E-mail: controleer de recente aanmeldactiviteit en de doorstuurregels. Met een regel die je mail ergens anders heen stuurt, blijft een aanvaller je herstelcodes ontvangen nadat je het wachtwoord hebt gewijzigd.
3. Wijzig de wachtwoorden van je e-mail, Apple Account, bank en elk account dat in je browser is bewaard, te beginnen met je e-mail, en meld je af bij alle andere sessies als de site dat aanbiedt.
4. Zet overal twee-factor-authenticatie aan, bij voorkeur met een authenticatie-app of een toegangssleutel in plaats van sms-berichten.

Doe dit vanaf een telefoon of een andere computer die je vertrouwt: als de Mac nog steeds is gecompromitteerd, kunnen nieuwe wachtwoorden die je erop typt ook worden gestolen.

Als je een oplichter op je Mac hebt toegelaten

Had iemand die je niet kent je Mac op afstand in handen, bijvoorbeeld via een nep-helpdeskgesprek of een nepterugbetaling, ga er dan van uit dat diegene heeft gezien wat er op je scherm stond en misschien iets heeft geïnstalleerd om terug te kunnen komen. Bel eerst je bank als diegene je internetbankieren heeft gezien of aangeraakt. Doe daarna alle stappen hierboven en overweeg de Mac te wissen: maak een back-up van je documenten, kies daarna Systeeminstellingen › Algemeen › Zet over of stel opnieuw in › Wis alle inhoud en instellingen, en installeer je apps opnieuw van de ontwikkelaars.

Controleer je Mac met Tidy My Mac

• Security Settings beoordeelt de beveiligingen van je Mac, waaronder FileVault, de firewall, Gatekeeper en SIP, en vertelt hoe je elke beveiliging die uit staat weer in orde maakt.
• Privacy Access toont op één plek elke app die je camera, microfoon, scherm en bestanden mag gebruiken, en Sudo Activity toont de opdrachten die de afgelopen 30 dagen met beheerdersrechten zijn uitgevoerd.
• Antivirus scant op malware en trojans voor externe toegang, Startup Items toont alles wat met je Mac opstart, en de Firewall toont welke apps verbinding maken naar buiten, en blokkeert ze.